Կարինե Դադոյանի Ուսումնական Բլոգ

1. (a+b)²=a²+2ab+b²

2. (a-b)²=a²-2ab+b²

3. a²-b²=(a-b)(a+b)

4. a³+b³=(a+b)(a²-ab+b²)

5. a³-b³=(a-b)(a²+ab+b²)

6. (a+b)³=a³+3a²b+3ab²+b³

7. (a-b)³=a³-3a²b+3ab²-b³

Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Պարզեցրեք արտահայտությունը.

ա) (a+1)²-2(a+1)+1=(a+1-1)²=a²

բ) (m-n)²+2n(m-n)+n²=2mn-2n²+n²=2mn-2n²

գ) (p-q)²-2(p²-q²)+(p+q)²= (p-q-p-q)²=(-2q)²

դ) (x+2y)²+2(x²-4y²)+(2y-x)²=x²+4xy+4y²+2x²-8y²+4y²-4yx+x²=4x²

Առաջադրանքներ(տանը)

2) Արտահայտությունը ձևափոխեք բազմանդամի 

ա)(1+x)(1-x)(1+x²)=1-x⁴

բ) (n+m)(n-m)(m²+n²)=(n²-m²)(n²+m²)=n⁴-m⁴

գ) 4(1-a)²+3(a+1)²=7a²+7a²

դ) 2(1-5x)²-2(5x+1)(1-5x)=

3) Երեք դասարաններում կա 116 աշակերտ: Առաջին դասարանում 4 աշակերտ ավելի կա, քան երկրորդում և 3 աշակերտ պակաս՝ քան երրորդում: Քանի աշակերտ կա երրորդ դասարանում:

1. Ավետիք Իսահակյան` «Երջանկության իմաստը»:

Առաջադրանքներ`

2. Ի°նչ է երջանկությունը քեզ համար։
Երջանկությունը պետք չէ երկար փնտրել կամ սպասել դրան։ Այն մեր կողքին է և մեր մեջ։ Երբ ամեն օր արթնանում ենք և տեսնում արևը դա արդեն երջանկություն է։ Երբ հարազատներդ առողջ են և քեզ հետ են դա նույնպես երջանկություն է։ Երբ չես արթնանում արկերի պայթյունից և չես պատսպարվում նկուղներում ռմբակոծություններից դա արդեն երջանկություն է։ Երջանկություն է գնահատել ունեցածը և չկապել այն նյութական արժեքների հետ։

3. Ստեղծագործի’ր` «Երջանկությունը գումարով չի’ գնվի»:
Իսկապես, երջանկությունը գումարով չես գնի։ Ոչ միշտ է գումարի առկայությունը երջանկացնում մարդուն։ Գումարով կարող ենք գնել տուն, բայց ոչ՝ հարմարավետություն։ Գումարով կարող ենք գնել ժամացույց, բայց ոչ ժամանակ։ Գումարով չենք կարող գնել առողջություն։

Այս նամակով Եղիշե Չարենցը իր մեծագույն սերն ու հարգանքն է արտահայտում մեծն բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի հանդեպ։ Ինչպես նաև մեծ հույս է հայտնում, որ բանաստեղծը շուտով կապաքինվի և կվերադառնա հայրենիք։ Իրենք միասին ակտիվ գործունեություն կծավալեն՝ նպաստելով հայկական գրական մշակույթի զարգացմանը և տարածմանը։

Այս հատվածում Արփենիկ Չարենցը շատ պարկերավոր կերպով նկարագրում է իր և հայրիկի հարաբերությունները, հայրիկի ունեցած սովորությունները, իրենց լուսավոր բնակարանը և մի քանի դրվագ իր մանկությունից։ Կարդալով Արփենիկի հուշերը մենք հասկանում ենք, որնա եղել է հայրիկի սիրելին։ Ինքն էլ հայրիկին էր շատ սիրում։

Ես հայրիկին տեսել եմ մինչև հինգ տարեկան հասակս: Ուստի այն, ինչ պատմելու եմ, չափազանց հեռու է համակարգված հուշագրություն լինելուց:

ԵՍ ԾՆՎԵՑԻ

Ես ծնվեցի հուլիսյան մի օր, երբ թավշոտ դեղձը կախվում է ճյուղից: Ոչ մի երկմտանք` Արփենիկ դրիր անունը դու իմ, բայց իբրև քնքշանք Բոժիկ կանչեցիր` Աստվածիկ:

ՄԵՐ ԲՆԱԿԱՐԱՆԸ

Երկար ու լայն միջանցք ուներ մեր բնակարանը, բարձր առաստաղ, նույնքան բարձր ու լայն լուսամուտներով: Լույսն ու արևը հորդում էին մեր բնակարանում:

Հատակին` պարսկական գորգ, պատերին` ճապոնական պաննոներ: Մեզ հյուր եկած մարդիկ միշտ քո աշխատանոցում էին հավաքվում և ոչ ընդունարանում: Երբ բացում էի աշխատանոցիդ դուռը` անասելի ծուխ էր լինում սենյակում` ծխախոտի ծուխ: Մերթ ընդ մերթ բացվում էր դուռը և լսվում ձայնդ, կրծքային խզված ձայնդ` Իզաբելլա (որևէ խնդրով կանչում էիր մորս): Այդ ձայնը մինչև օրս հնչում է ականջիս:

ՏՈՆԱԾԱՌ

Ու որոշեցիր Բոժիկիդ համար տոնածառ գնել: Շուկա գնացինք: Ձյուն էր ու ձմեռ: Տոնածառ առար, տոնածառ հսկա: Նոր կոշիկներիդ ճռռոցն եմ հիշում  թարմ ձյան վրա ու վայր ընկնելդ, ու իմ քրքիջը ընկնելուդ վրա: Ու փոքրիկ մարմինդ, փոքր մարմինդ, որ ծառն էր ծածկել` դարձնելով քեզ նոր կոշիկներով քայլող մի սաղարթ:

—  Իզաբելլա, տոնածառ եմ բերել,- ներս մտնելուն պես բղավեցիր ու պատվիրեցիր խաղալիքները բերել, որ կախես ծառին: Եվ մայրս խաղալիքները խնամքով դրեց սեղանին: Խաղալիքները շարում էիր ծառին, հանկարծ նկատեցիր շոկոլադե խաղալիք.

—  Իսկ սա ի՞նչ է, դե, ի՞նչ է,- հարցրեցիր Իզաբելլային:

Ու մայրս խոնարհ, ու մայրս հեզ, պատասխանեց, որ շոկոլադ է:

—  Այ քեզ քաղքենիներ,- բղավեցիր,- Բոժիկ ջան, շուտ կեր այս շոկոլադե խաղալիքները և գիտցիր, որ շոկոլադը ուտելու և ոչ կախելու համար է շինված:

   Ասում են այդպես, Պիկասսոն այն մեծ, երբ տեսնում էր, որ խնձոր են վրձնում, զայրանում է շատ և խնձորն ուտում. “Խնձորն ուտելու և ոչ կտավի համար է ստեղծված”:

ՍԵՂԱՆԻ ՇԱՐԺՎՈՂ ՄԻ ԿԱՐՃ ՈՏՔԻ ՏԱԿ

Աշխատանոցիդ շարժվող սեղանի մի կարճ ոտքի տակ գիրք էիր դնում ու մեջը` դանակ: Մի օր դանակը մորս պետք եկավ, նա դանակը հանեց, խստիվ բարկացար, ու դանակն իր հին կարգով, հին տեղը գնաց:

—  Իսկ այդ ի՞նչ գիրք է,- մի օր հարցրի:

—   Աբով,- ասացիր:

—    Աբովն ի՞նչ է,- նորից հարցրի:

—     Մեծանաս` կիմանաս,- այդպես ասացիր:

Ու երբ մեծացա, հետո հասկացա, թե Աբովն ինչ է: Աշխատանոցիդ շարժվող սեղանի մի կարճ ոտքի տակ գիրք էիր դնում ու մեջը` դանակ:

ԴՈՒՌԸ ՉԲԱՑՎԵՑ

Աշխատանոցիդ դուռը չբացվեց, գրելը հեշտ է, հիշելը` ծանր:

 տոնածառ, Տառապանք մի մեծ, որ ողջ կյանքում մի ստվերի պես ուղեկցում էր քեզ: Մայրս մի օր ինձ շատ խիստ պատժեց, այն աստիժան խիստ, որ ես զարմացա. չէ՞ որ դու նրան արգելում էիր մատով իսկ դիպչել, թեկուզ որքան էլ  մեղքս ծանր լիներ: Ու ես վազեցի աշխատանոցդ, որ քեզ բողոքեմ, որ վիշտս պատմեմ: Դուռդ բախեցի, դուռդ փակված էր, ու ինձ թվաց, թե ողջ գիշեր անվերջ աշխատելուց հետո հանգիստ ես առնում կամ էլ թե քնած ես: Ու ես շատ երկար բախեցի դուռդ, որ գիրկդ առնես, վիշտս մոռանամ, որ ամեն օրվա երջանիկ, ուրախ Բոժիկը դառնամ: Ու դուռը քո փակ, քո դուռը փակ էլ չբացեցիր ու ձեռքերը քո, անսահման սիրող քո ձեռքերը այնպես էլ չպարզեցիր:

Տափակ որդեր կամ ծծան որդեր ,Trematoda դասի որդեր։ Նրանց տիպը պարունակում է մոտավորապես 15000 տեսակ։ Տափակ որդերը համեմատած կլոր կամ օղակավոր որդերի հետ համարվում են ավելի ցածրակարգ կազմավորված օրգանիզմներ։
Առաջին եռաշերտ կենդանիներն են։ Երրորդ սաղմնային թերթիկը՝ մեզոդերմը ներկայացված է պարենքիմայով և առանձին մկանային հյուսվածքով (աղեխորշավորներն ունեն ծածկույթամկանային և մարսողամկանային ամբողջական հյուսվածքներ)։ Մարմինը տափակեցված է դորզովենտրալ (մեջքափորային) ուղղությամբ և ձգված է երկարությամբ, խոռոչ չունի։ Արյունատար և շնչառական օրգաններ չունեն։Հայտեի է շուրջ 7 հազար տեսակ՝ լայնորեն տարածված բնության մեջ։ Տափակ որդերի տիպը ստորաբաժանվում է 4 դասերի։

1. Ո՞ր շարքի բոլոր բառերն են  գոյականներ․
   ա. վերելակ, հնչուն, փչակ
   բ. շեշտակի, հանք, հնչուն
   գ. արցունք, հայուհի, վայրէջք,
   դ. ուղղակի, փափկասուն, փախուստ

ա. սեր, սիրելի, տիկին
բ. օր, անձրև, գինի
գ. ատաղձ, հող, ցնծագին
դ. ջուր, ծորակ, ջրառատ

2.Ո՞ր շարքում չկա գոյական․

ա. հին, հագուստ, դարպաս
բ. վնասվածք, հարգելի, տնական
գ. սեղան, ծովային, ծարավել
դ. գեղեցիկ, գրքային, ամպամած

ա. հայելի, նազելի, գովելի
բ. վնասվածք, հնչեղ, վայրենի
գ. բազկերակ, կանացի, հյուսն
դ. մայրենի, դյուցազնական, կանաչ

3.Ո՞ր բառը գոյական չէ․

ա. գեղջուկ
բ. դպրոցական
գ. հյութալի
դ. սեր

4.Ո՞ր բառն է գոյական․

ա. կտրիչ
բ. քննիչ
գ. հուզիչ
դ. դյութիչ

5.Շարքերում ընդգծիր այն բոլոր գոյականները, որոնք կարող են գործածվել նաև որպես հատուկ  գոյական․

1․ծաղիկ, փայլակ, շանթ
2. տղա, պատանի, համեստ
3. շուշան, ցորեն, կահույք
4. հայրենիք, տապան, ծիծեռնակ

1․ վասակ, առյուծ, մհեր
2. տիկին, տիրուհի, ազատուհի
3. համբարձում, համեստ, հեղինե
4. հուսիկ, վարազ, որսորդ

Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Արտահայտությունը գրեք բազմանդամի տեսքով.

ա) (a+b)³=a³+3a²b+3ab²+b³

բ) (a+4)³=a³+3a²4+3a4²+4³=

գ) (2a+1)³=2a³+3*²a²1+32ab²+1³

դ)(2a+3b)³=

ե) (x+3z)³

զ) (2b+3)³

2) Պարզեցրեք արտահայտությունը.

ա) (x+3)³-(x+2)³

բ) (x+1)³-(3+x)³

3)Մի պարտեզում 5 անգամ շատ մոռի թուփ կա, քան մյուսում: Այն բանից հետո, երբ առաջին պարտեզից 28 թուփ տեղափոխեցին երկրորդ պարտեզ, երկու պարտեզներում մոռի թփերի քանակները հավասարվեցին: Առաջին պարտեզում քանի՞ մոռի թուփ ավելի կար, քան երկրորդ պարտեզում:

Լրացուցիչ(տանը)

5) Գրեք.

6) Արտահայտությունը գրեք երկանդամի աստիճանի տեսքով.

7) Արտահայտությունը պարզեցրեք.

Առաջադրանքներ

Ա)  Համեմատաբար անկախ երկու մասի բաժանե՛ք հեքիաթը։ Հիմնավորե՛ք առաջին մասի անհրաժեշտությունը հեքիաթում։

Արևի  ճառագայթները  տարածվել  էին  ողջ  հնդկական  երկրի  վրա,  բայց  չէին  հասնում  Խոր  Հովտին։  Այնտեղ  խստաշունչ  ձմեռն  էր  իշխում,  և  բոլոր  կենդանիները,  բացառությամբ  թավամազ  արջի,  Արևի  գթությունն  էին  աղերսում։

Մի  գիշեր  սոսկալի  փոթորիկ  սկսվեց․  այնպիսի  փոթորիկ,  որ  ծառեր  էր  ջարդում  և  արմատախիլ  անում,  ժայռեր  էր  փշրում  և  իր  ճանապարհին  ավերում  ամեն  ինչ։  Սակայն  մի  փոքրիկ  կղզյակի  վրա,  Մեծ  Ջրերի  մեջտեղում  կանգնած  էր  միայնակ  մի  թզենի  և  անտարբեր  երգում  էր  գարնան  երգը՝  ծաղրելով  մոլեգնող  տարերքը։

Այս  բանն  ավելի  կատաղեցրեց  փոթորկին։

―  Քեզ  կսպանե՛մ,―  գոռաց  ամպրոպը  և  հարվածեց  քաջ  թզենու  ուղղակի  սրտին։

Ա՛յ  քեզ  զարմանք,  նույնիսկ  նրա  երգը  չդադարեց։  Թզենու  սրտում  վառվող  կրակը  երգը  փոխանցեց  լճի  ալիքներին,  որոնք  հերթով  փոխանցեցին  ափերին  և  այնտեղից՝  դեպի  հեռուները։

Արդեն  փոթորիկը  ուժասպառվում  էր։  Համարյա  արևածագ  էր,  փոթորիկը  հեռացել  էր  հյուսիս,  իր  ետևում  ավերածություն  թողնելով։  Ամպրոպը  նույնպես  չվել  էր  փոթորկի  հետ,  անընդհատ  ետ  նայելով  շանթահարված  թզենուն։  Թզենին  այլևս  չէր  երգում,  նրա  բունն  ու  ճյուղերը  կրակով  էին  բռնկված,  և  կապույտ  ծխի  մի  սյուն  էր  երկինք  բարձրանում։

Եթե չլիներ պատմվածքի առաջին մասը մենք չէինք հասկանա թե այդ ինչ երգող կրակի մասին է խոսքը և արդյոք կենդանիները ունեին այդ կրակի կարիքը, թե ոչ։

Բ) Համաձայնե՛ք կամ մի՛ համաձայնեք՝  Ձեր պատասխանը հիմնավորելով հեքիաթից դուրս գրված համապատասխան հատվածներով և Ձեր վերլուծությամբ։

• Կրակի ջերմության կարիք ոչ ոք  չուներ։
  Համաձայն չեմ այս մտքի հետ, քանի որ
  Այնտեղ  խստաշունչ  ձմեռն  էր  իշխում,  և  բոլոր  կենդանիները,  բացառությամբ  թավամազ  արջի,  Արևի  գթությունն  էին  աղերսում։
• Թզենին սիրում էր ծաղրել և ընդամենը ծիծաղում էր փոթորկի վրա։
  Այս միտքը ճիշտ է, քանի որ
  Սակայն  մի  փոքրիկ  կղզյակի  վրա,  Մեծ  Ջրերի  մեջտեղում  կանգնած  էր  միայնակ  մի  թզենի  և  անտարբեր  երգում  էր  գարնան  երգը՝  ծաղրելով  մոլեգնող  տարերքը։
• Փոթորիկն ու ամպրոպը հաղթեցին թզենուն՝ շանթահարելով նրան։
  Այո ամպրոպը շանթահարեց թզենուն և հաղթեց նրան։
• Իմաստնությունը մարմնի մեծության հետ չի կապվում։
  Մարմնի խոշորության մեջ չէ իմաստությունը։ Իմաստությունը կամքի ուժի, համբերատարության և աշխատասիրության մեջ է։
• Թզենին անվախ էր և ուժեղ, անտարբեր էր սպառնալիքների հանդեպ։
  Այս միտքը ճշմարիտ է։
• Փոթորիկն ու ամպրոպը պարտվեցին։
  Այո, պարտվեցին, քանի որ թզենին իր երգը փոխանցեց կրակին իսկ նրանք պարտված հերացան
• Միայն ամպրոպ-փոթորկի ժամանակ գարնան երգը հնչեցնողը կարող էր կրակ նվիրել։
  Այո
• Կենդանիների համար միևնույնն էր՝ կրակ կա՞, թե՞ չկա։
  Ոչ, որովհետև նրանք ամեն բան փնտրում էին որպեսզի տաքանան։ Կրակը նկատելուն պես նրանք շտապում էին այն բերել ։
• Թզենին անշրջահայաց էր․ իզուր զոհվեց հրկիզվելով։ 
  Ոչ