Կարինե Դադոյանի Ուսումնական Բլոգ

ատասխանել հարցերին։

1. Քիմիական տարրերի ո՞ր հատկանիշն է վերցրել Դ.Ի. Մենդելեևը որպես տարրերի համակարգման հիմք։
2. Ի՞նչու է Մենդելեևի կողմից հայտնագործված օրենքն անվանում պարբերական , ի՞նչ իմաստ է դրված այդ անվանման մեջ։
3. Ցեզիում քիմիական տարրն իր հատկություններով նման է նատրիումի տարրին։Գրե՛ք ցեզիումի օքսիդի ,հիդրօքսիդի,ֆտորիդի և քլորիդի բանաձևերը։
4. Յոդ քիմիական տարրը հալոգեն է։Գրե՛ք այդ տարրի առաջացրած պարզ նյութի և ջրածնային միացության բանաձևերը։
5. Լրացրե՛ք բաց թողած բառակապակցությունը. Քիմիական տարրերի առաջացրած պարզ նյութերի, ինչպես նաև միացությունների ձևերն ու հատկությունները պարբերական կախման մեջ են այդ տարրերի հարաբերական ատոմային զանգվածների մեծությունից։

121. Տրված տեքստում ընդծի´ր այն գոյականները, որոնք հոգնակի պիտի լինեն:

Հայաստանում հանդիպում է նաև արագիլի սև տեսակը, որի փետրավորումը սև  է, որովայնը`սպիտակ, կտուցն ու ոտքը` կարմիր: Հանդիպում է Իջևանի շրջանի անտառում: Չափազանց հազվագույտ չվող թռչուն է: Բնադրում է ծառի վրա, գետի հովտում և ճահճուտում: Խուսափում է մարդուց և մարդկային շինությունից, նախընտրում է անտառի խուլ անկյունը: Չափազանց զգույշ թռչուն է: Որպես սակավաթիվ տեսակ՝ պահպանվում է օրենքով:

123. Տրված տեքստում ընդգծի´ր այն գոյականները, որոնք հոգնակի պիտի լինեին:

Շերամի գաղտնիքն առևանգելու փորձ կատարող օտարերկրացուն չինական օրենքով բանտարկություն էր սպասվում, իսկ երկրի պետական գաղտնիքը մատնած չինացուն նույն օրենքը դատապարտում էր տանջալից մահվան: Երբ մեր թվարկությունից երկու հազար տարի առաջ Չինական մեծ պարիսպը կառուցեցին, գատնիքը պահպանելու գործը հեշտացավ: Պահնորդը հետևում էր ոչ միայն նրան, ով պարիսպին էր մոտենում դրսից, այլ նաև նրան, ով ներսի կողմից էր մոտենում դարպասին: Եվ շատ մարդ գլխատվեց այն բանի համար, որ շերամի գաղտնիքը գողանալ և Չինաստանից դուրս բերել: Չինացին հինգ հազար տարուց ավելի պահեց այդ գաղտնիքը:

127. Փակագծում տրված բառերը դի´ր  պահանջվող  թվով:

Սպիտակ արագիլը (արագիլ) աշխարհում  (աշխարհ) շատ տարածված թռչուն (թռչուն ) է:

Հայաստանում շատ է հանդիպում Եղեգնաձորի, Վայքի և Աշոցքի շրջաններում (շրջան):  Չվող թռչուններ (թռչուն) են՝կտուցն և (կտուց) ու ոտտքերը(ոտք)՝ վառ կարմիր: Բնակվում են զույգերով(զույգ) ուգաղութներով  (գաղութ):  Բները (բույն) տեղադրում են շենքերի (շենք)տանիքներին (տանիք),մետաղյա կամ բետոնե բարձր սյուներին (սյուն) և նման այլ տեղերում (տեղ): Մարդիկ(մարդ) սիրում են նրանց թռիչքի (թռիչք)հանգստությունը (հանգստություն),թևերի (թև) խոր թափահարումը(թափահարում):

128. Բառակապակցությունների բառերն արտահայտի´ր բառերով:

Մարդկանց հավաքական ամբողջություն (շատ մարդիկ միասին),
աշակերտների ամբողջություն, — բոլոր աշակերտները միասին
զինվորներ ամբողջություն- բոլոր զինվորները միասին
շատ դեղեր- տարբեր տեսակի դեղեր
ծնողներն ու զավակները միասին- բոլոր ծնողները ու զավակները
ուսանողների ամբողջություն- բոլոր ուսանողները միասին

129. Փակագծում տրված բառերն ու դերանունները գրի´ր  համապատասխան թվով (եզակի կամ հոգնակի) և օրինաչափությունը  բացատրի´ր:—+

Արհեստավորների միությունը շատ խիստ (էր, էին) իր անդամների վրիպումների նկատմամբ:

Ժողովո՞ւրդն  (է, են) ստեղծում անհատի փառքը, թե՞ անհատը՝ (նրա, նրանց):

Վիրավոր գայլը չէր ուզում հասնել ոհմակին, որովհետև (նա,նրանք) (կխժռեր,կխժռեին) իրեն:

Երկրի օդային նավատորմը հնացել (է,են), (դրա,դրանց) նորոգման ծախսերը շատ մեծ գումարներ են կազմում:

Ի՞նչ  սպասելիք ունես այդ ամբոխից. (նա,նրանք) դեռ կազմակերպվելու փորձ (չի,չեն) անում:

Ո՞վ է պաշտպանում ժողովրդին, երբ (նրան, նրանց) վտանգ է սպառնում:

1. Ի՞նչ երկու խոշոր չարիքի մասին է խոսվում հոդվածում։
2. Որո՞նք են այդ չարիքների առաջացման պատճառները, կարո՞ղ ես ինքդ էլ որոշ պատճառներ նշել։
3. Իրավիճակից դուրս գալու ի՞նչ լուծումներ է առաջարկում ինքը՝ Աղայանը։
   
4. Որքանո°վ է հոդվածի ասելիքն արդիական այսօր։
   Պատմվածում խոսվում է՝ ժամանկակից սերնդի մտավոր հոգնածության և ներվոտության մասին։
   Այդ չարիքների առաջացման պատճառներն են վատ կրթական համակարգը, երտասարդության այլասեռումը
   Հոդվածը արդիական է նաև այսօր, քանի որ նրանում բարձրացված խնդիրները արդիական են նաև մեր օրերում: Այդ խնդիրներն են՝ մարդկանց նյարդային լարվածությունը, լճացումը, երիտասարդության այլասերումը, վատ կրթական համակարգերը և այլն:

Սովորական հավկիթն իրենից ներկայացնում է Երկրի լավագույն  մոդելը: Շատ բարակ կեղև, ինչպես երկրակեղևը, դեղնուցը միջուկն է, իսկ սպիտակուցը` Երկրի միջնապատյանը»:

1.Նախագիծ՝ «Զատկական ձվի ֆիզիկան»: 

Ծրագրի հեղինակ՝ Նունե ԹԵմուրյան

Ծրագրի ղեկավար՝ Լուսինե Բուշ

Մասնակիցներ՝ Միջին դպրոցի սովորողներ.

Ծրագրի նպատակը. Սովորողներին ներգրավել շրջապատող աշխարհի գիտական գաղափարի ձևավորման գործընթացում, հավաքած տեղեկությունների և ստացված գիտելիքների հիման վրա կատարել փորձեր, նկարագրել այն, բացատրել դիտարկվող ֆիզիկական երևույթը, եզրակացություններ անել, ամփոփել, պատրաստել ուսումնական նյութ և տեղադրել այն անձնական բլոգում, ինչպես նաև զարգացնել նյութերը հավաքելու, մշակելու և համապատասխան ձևով ներկայացնելու հմտություններ:

1. Ձվի թարմությունն ստուգելու հնարավոր միջոցները:
2. Ինչպես ստուգել՝  եփած է ձուն թե ոչ:
3. Ինչպես ճիշտ  խաշել ձուն:
4. Որ երևույթն է ընկած ձվի ներկման հիմքում և ինչպես է այն արտահայտվում: Բացատրել:
5. Ինչու չի կարելի ձուն տեղադրել միկրոալիքային վառարանի մեջ:
6. Որ ծայրից է ավելի հեշտ կոտրվում ձուն:
7. Ինչպես կարելի է ձվի օգնությամբ որոշել աղաջրի լուծույթի անհրաժեշտ խտության քանակության ստուգումը:

Կատարել փորձեր. 

1. Ինչպես խաշած ձուն ամբողջությամբ տեղավորել ապակե շշի մեջ: Բացատրել այն և ամփոփել:
2. Գունզարդել ձուն և բացատրել տեղի ունեցած  ֆիզիկական երևույթն ու կատարման գործընթացը: Դիֆուզիա:
3. Ձվի օգնությամբ որոշել աղաջրի լուծույթի անհրաժեշտ խտության քանակը: Բացատրել և կատարել համապատասխան եզրակացություն:

Քննարկվող հարցեր՝

1. Որ ֆիզիկական մեծությունն է կոչվում ճնշում: Գրեք բանաձևը:
   Ճնշումը բնութագրում է 2 հպվող մարմինների փոխազդեցությունը և հավասար է հպման մակերևույթին ուղղահայաց ազդող ուժի հարաբերությանը մարմինների հպման մակերևույթի մակերեսին

p=F/S

1. Ինչ ֆիզիկական իմաստ ունի ճնշումը: 
   Ճնշումը այն առաձգական ուժն է, որը առաջանում է հպվող մարմինների իրար վրա փոխազդելու ժամանակ:

1 պասկալը այն ճնշման ուժն է որի դեպքում 1ն ուժը ազդում է 1մ քառակուսի տարածքի վրա:

1. Որոնք են ճնշման միավորները:
   P(պասկալ),կՊա,ՄՊա:
2. Ինչով է պայմանավորված գազի  «ինքնակամ» ընդարձակումը:
   Գազի մոլեկուլները միշտ անկանոն շարժվում են ձկտելով իրարից հեռանալ:
3. Ինչու են գազերը ճնշում գործադրում անոթի պատերին:
   Գազը ազդում է անոթի պատերին, քանի որ պատերը խոչնդոտում են գազի ընդհարձակվելուն:
4. Ինչ է նշանակում հեղուկները  «հոսուն» են:
   Հեղուկները հոսուն են, քանի որ իրենց ձևը փոխելուց դրանց մեջ չի ազդում առաձգականության ուժ:
5. Ինչու է հավասարակշռության վիճակում հեղուկի ազտ մակերևույթը հորիզոնական:
   Քանի որ հեղուկները հոսուն են դրանց մակերեսը միշտ ձկտում է հորիզոնական լինելուն:Թեք հարթության դեպքում հեղուկի մասնիկները ծանրության ուժ ազդեցությամբ միշտ ձգտելու են հորիզոնական դիրքին:
6. Բերել հեղուկի ճնշման ուժերի դրսևորման մի քանի օրինակներ:
   Լողորթի վերևից թռնելու հետևանքով պարզ երևում է ջրի գործադրված առաձգականության ուժը:Նաև եթե ծորակը մատով փակենք մենք պարզ կզգանք ջրի գործադրված առաձգականության ուժը:
7. Ինչ բնույթ ունեն հեղուկի ճնշման ուժերը:
   Հեղուկը դրա մեջ ընկղմված մարմնի վրա ազդում է անհավասարաչափ, ինչով տարբերվում է գազի առաձգականության ուժից:

Գործնական աշխատանք

1. Յուրաքանչյուր շարքում գտնե՛լ այն բայը, որը կրավորական ածանց չունի։
1. կոտրվել, գրվել, ծարավել, հաղորդվել
2. սոսնձվել, սեղմվել, ներկվել, գրավել
3. խորովել, վաճառվել, գնահատվել, կրճատվել
4. շարվել, տպագրվել, բղավել, մթերվել
5. գլորվել, գովել, ձևավորվել, միավորվել

2։ Յուրաքանչյուր շարքում գտնե՛լ նշված սեռի բայը։
1. ներգործական – նիրհել, ցատկել, նկարել, ձգտել
2. ներգործական – խարխափել, բաշխել, զբոսնել, հիանալ
3. ներգործական – սայթաքել, մրսել, շտապել, ստուգել
4. չեզոք – զարդարել, նախորդել, շաղախել, ձուլել
5. չեզոք – ընդգծել, փոփոխել, կուտակել, փայլել
6. չեզոք – ուղղել, թողարկել, ցատկել, հղկել
6. կրավորական – գրավել, սղոցվել, բղավել, խռովել
7. կրավորական – վրդովել, նզովել, հոլովել, վաճառվել
8. կրավորական – կռավել, բովել, ճշգրտվել, թոթովել

3. 7-10 նախադասությամբ այնպիսի պատմություն հորինի’ր, որում լինեն տարբեր սեռերի բայեր։

Ցուրտ ձմեռ էր։ Մի օր քայլում (չեզոք բայ) էի փողոցում։ Մի արտառոց ձայն լսվեց(չեզոք բայ, որը գալիս(չեզոք բայ) էր մթերային խանութից։ Մոտեցա(չեզոք բայ) խանութին և նկատեցի (ներգործական բայ) փոքրիկ շնիկի, որը ընդամենը ցանկանում (չեզոք բայ) էր մոտենալ (չեզոք բայ) խանութի դռանը, որտեղից տաք օդ էր փչում(չեզոք բայ), իսկ աշխատողը փոխանակ օգներ(չեզոք բայ) շանը անխճաբար հարվածում(ներգործական) էր։ Գրկեցի (ներգործական) շանը և արագ հեռացա(չեզոք բայ) այնտեղից։ Զանգահարեցի(չեզոք բայ) ոստիկանություն պատմեցի(ներգործական բայ) եղելությունը։ Բայց զուր, նրանք ծիծաղեցին(չեզոք բայ)ինձ վրա և ասացին(չեզոք բայ), որ ոստիկանությունը այդպիսի անհեթեթ բաներով չի զբաղվում(չեզոք բայ)։

178. Փակագծում տրված գոյականներն ու բայերը համաձայնեցրո՛ւ ընդգծված դերանունների հետ:

Ոչ ոք (իմանալ), թե որտեղի՛ց  հայտնվեց:
Ոչ ոք չիմացավ, թե որտեղի՛ց  հայտնվեց:

Ոչ մեկը (փորձել) հակաճառել, նա այնքա՞ն բարկացած էր:
Ոչ մեկը չփորձեց հակաճառել, նա այնքա՞ն բարկացած էր:

Բոլոր (ճանապարհորդները)  մի տեղ (տանել) :
Բոլոր ճանպարհորդներին  մի տեղ տարան :

Բոլորը հրավիրվել էին կիրակի օրվա հավաքին:

Կարծես թե ամբողջ  քաղաքը  հրապարակ լցվեց:

Ամբողջ  դարձավ կրակի բաժին:

188. Ուշադրությո՛ւն դարձրու ընդգծված դերաուններին և որոշի՛ր, թե ո՞ւմ անվան փոխարեն են դրվում դրանք:

Զինվորն ասաց, որ ինքը գիշերը գնացքով է գնալու ու նրան էլ է տանելու իր հետ:
Ինքը- զինվոր
նրան- անծանոթ

Որսորդը բողոքում էր, որ ինքն անտառում արջ է տեսել, իսկ նա չի հավատում իրեն:
Ինքն-որսորդը
նա-անծանոթ
Գիտնականն ասում է, որ իրեն իրեղեն ապացույցներ են պետք, նա իզուր է ուզում խոսքով ապացուցել:
Իրեն-գիտնականին
նա-անծանոթ
Անծանոթն ասաց,որ նա իզուր է անհանգստանում, ինքը միայն մի բաժակ ջուր է ուզում:
նա-անծանոթը
ինքը-անծանոթը
Հետախույզն ընկերոջը հորդորում էր, որ նա իզուր ժամանակ չկորցնի, ինքը գիտի, որ այդտեղ այլևս գետ չկա:
Նա-ընկերը
ինքը-հետախույզը

189.Պարզի՛ր, թե յուրաքանչյուր նախադասության մեջ ո՞ւմ անվան փոխարեն են դրվում ընդգծված երրորդ դեմքի դերանունները և պատասխանի՛ր հարցին:

Օրինակ՝
Տղայի հայրը նրանով է պարծենում:- Տղայով:

Տղան ընկերոջ մասին ասում էր, որ նա վախենում է օձի լեզվից, մինչդեռ ինքը գիտե, որ օձերը լեզվով միայն հոտոտում ու շոշափում են:
նա-ընկերը
ինքը-տղան
Աղջիկը զարմացած նայեց տատին, նա իրեն այդքան ոգևորված չէ՞ր տեսել, ի՞նչ է:
նա-աղջիկը
իրեն-տատիկին

Աղջիկը զարմացած նայեց տատին,  իրեքը նրան այդքան ոգևորված չէ՞ր տեսել, ի՞նչ է:
իրեքը-տատիկը
նրան-աղջկան

Ծերունին տղայի կողքին իր մանկությունն էր հիշում:
իր-ծերունին

Ծերունին տղայի կողքին նրա մանկությունն էր հիշում:
նրա-տղայի
Գայլն իրեն համոզում էր, որ ինքը չի վախենում շներից:
ինքը-գայլը

Գայլն իրեն համոզում էր, որ նա չի վախենում շներից:
նա- մեկ ուրիշը

Նախադասության մեջ նա, թե՞ ինքը դերանունն է փոխարինում նույն նախադասության ենթակայի անվանը:

190. Որտեղ հնարավոր է, ընդգծված դերանունները փոխարինի՛ր գոյականներով:

Օրինակ՝

Աշխարհում ոչ մեկին նրանից շատ չի սիրում:- Աշխարհում ոչ մեկին որդուց շատ չի սիրում:

Իշխանն ինքն իրեն էլ չէր խնայում,վաղառավոտից մինչև ուշ երեկո թամբին էր:

Իշխանը եղբորն էլ չէր խնայում,վաղառավոտից մինչև ուշ երեկո թամբին էր:

Երկիրը արևի շուրջը պտտվում է մի տարում:

Երկիրը նրա շուրջը  մեկը օրում է պտտվում:

Մայրս ասում էր, որ նա երեկոյան հյուրեր է ընդունելու:

Մայրս ասում էր, որ նա երեկոյան հյուրեր է ընդունելու:
Այդ մարդը իրենից բացի բոլորին վստահում է:

Այդ մարդը նրանից բացի բոլորին վստահում է: