Կարինե Դադոյանի Ուսումնական Բլոգ

Տրված բառերը բաժանի՛ր տասը խոսքի մասերի՝ գոյական, ածական, թվական, դերանուն, բայ, մակբայ, կապ, շաղկապ, ձայնարկություն, վերաբերական բառեր:

Կառուցել, իսկ, երեքական, ես, արագ, հավանաբար, շենք, օ՜ֆ, ոչ ոք, զրուցել, շինարարական, հանելուկ, բոլորը, երրորդ, տեղ-տեղ, մասին, և, փայտաշեն, առավոտյան, որովհետև, գուցե, տաղավար, ո՛չ, խառնել, ջա՜ն, երեք հարյուր երեսուներկու, մեջ, հոյակապ, բացի, հեյ-հե՜յ:

Բայ- կառուցել, զրուցել, խառնել
Շաղկապ-իսկ, և, որովհետև, բացի
Թվական- երեքական, երրորդ, երեք հարյուր երեսուներկու
Դերանուն- ես, ոչ ոք, բոլորը
Ածական-արագ, շինարարական, փայտաշեն, հոյակապ
Գոյական- շենք, հանելուկ, տաղավար,
Ձայնարկություն-օ՜ֆ, ո՛չ, , ջա՜ն, հեյ-հե՜յ:
Մակբայ- առավոտյան, մեջ, տեղ-տեղ,

Նախորդ վարժության բառերը բաժանի՛ր երկու խմբի՝

ա) որևէ հարցի պատասխանող բառեր,
կառուցել, զրուցել, խառնել
երեքական, երրորդ, երեք հարյուր երեսուներկու
ես, ոչ ոք, բոլորը
արագ, շինարարական, փայտաշեն, հոյակապ
շենք, հանելուկ, տաղավար,
առավոտյան, մեջ, տեղ-տեղ,

բ) բառեր, որոնք հարցի չեն պատասխանում:
իսկ, և, որովհետև, բացի
օ՜ֆ, ո՛չ, , ջա՜ն, հեյ-հե՜յ

Ստացածդ խմբերից յուրաքանչյուրում ո՞ր խոսքի մասրը հավաաքվեցին:

Բառրի ընդգծված մասնիկներից ո՞րն է վերջավորություն և ո՞րը վերջածանց. վերջավորություն ունեցող և ածանցավոր բառերը խմբավորի՛ր:

Փական, գառան, ձկան, լեռնային, արքային, ուսում, պայուսակում, կարդում, հոսանք, հասանք, մատանի, սարեցի, գրեցի, սարից, հյուսք, երևանցիք, գրքեր, հասներ, երկակի, կրակի:

Վերջածանց-Փական, լեռնային, ուսում, հոսանք, մատանի, սարեցի, հյուսք, երևանցիք, գրքեր, երկակի,
Վերջավորություն- գառան, ձկան, արքային, պայուսակում, կարդում, հասանք, գրեցի, սարից, հասներ, կրակի։

111.Փակագծերում տրված բառերից և բառակապակցություններից նախադասության մտքին համապատասխանող գոյականներ ստացի՛ր և գրի՛ր կետերի փոխարեն:

Բնության մեջ համատարած լռություն (լռել) չկա:

Աղմուկը կարող է հիշողության (հիշել) կորստի (կոչել) պատճառ դառնալ:

Աշխատանքից (աշխատել) հոգնած մարդու վրա ազդում է քաղաքային երթևեկության (երթալ ու գալ) աղմուկը, բարձրաձայն խոսքը (խոսել):

Կա ենթադրություն (ենթադրել), որ ջուրը ոչ միայն Երկրի, այլ նաև ուրիշ մոլորակների (մոլորել) վրա է շատ:

Մարդաբանները (մարդու մասին գիտությամբ զբաղվող) վկայում են, որ մարդկանց մարմնի յոթանասուն տոկոսը ջրից է բաղկացած:

Բժշկության խորհրդանիշը (խորհուրդը նշել) եղել և մնում է օձը:

Կենսաբանություն․ Սրատուտ

Սրատուտ, Oxyurata ենթակարգի կլոր որդ։ Մարդու մակաբույծ է, էգի երկարությունը 9—12 մմ է, արուինը՝ 2—5 մմ, ձվիկներն անգույն են, 0,05 մմ երկարությամբ։ Սրատուտներն ապրում են մարդու բարակ և հաստ աղիքներում։ Հասուն էգերը ձվադրում են հետանցքի շուրջը, ինչպես նաև կանանց արտաքին սեռական օրգանների վրա և անմիջապես սատկում։ Սրատուտի կյանքի տևողությունը 3—4 շաբաթ է։ Սրատուտն առաջացնում է էնտերոբիոզ հիվանդություն, որը մարդու, հատկապես երեխաների, ամենատարածված ճիճվային հիվանդություններից է։ Վարակի աղբյուրը հիվանդ մարդն է։ Վարակվում են սրատուտի ձվիկները կուլ տալիս։ Հիվանդության հիմնական ախտանշաններն են՝ հետանցքի քոր, սրտխառնոց, երբեմն որովայնի ցավեր, լուծ, նյարդային գրգռվածություն, գլխացավ, քնի խանգարումներ։

Կլոր որդեր

Կլոր որդեր, նեմատոդներ, առաջնախոռոչավոր որդերի տիպ։ Մարմինը թելանման է կամ իլիկաձև (80—85 մկմ) է երկկողմանի համաչափ, չհատվածավորված, ընդլայնական կտրվածքը կլոր է (այստեղից էլ՝ անվանումը)։ Պատված է հարթ կամ օղակաձև, ամուր կուտիկուլայով, որի տակ տեղադրված է հիպոդերմը։ Արյունատար և շնչառական համակարգ չունեն։ Նյարդային համակարգը կազմված է մերձկլանային օղակից և 6 նյարդային բներից։ Զգայական օրգանները շոշափուկներն են և պտկիկները, ազատ ապրող որոշ ձևեր ունեն պրիմիտիվ քեմո- և ֆոտոռեցեպտորներ։ Արտաթորության համակարգը միաբջջի գեղձիկներն են կամ կողմնային, ներբջջային խողովակները։ Սովորաբար բաժանասեռ են։ Բազմանում են ձվադրությամբ, որոշ տեսակներ կենդանածին են։ Հայտնի է կլոր որդերի մոտ 500 հազար տեսակ, որոնք մակաբույծներ են կամ ազատ ապրող ձևեր։ Վերջիններս փոքր չափերի են, ապրում են հողում, քաղցրահամ ջրերում, ծովերում։ Սնվում են բակտերիաներով, ջրիմուռներով, դետրիտով, կան նաև գիշատիչ ձևեր։ Շատ կլոր որդեր բույսերի, կենդանիների և մարդու մակաբույծներ են։ Ձվերը մարդու կամ կենդանիների օրգանիզմ են թափանցում ջրի կամ սննդի միջոցով։ Կլոր որդերի ներկայացուցիչներից են՝ ասկարիդը, մազագլուխը, սրատուտը և այլն։ Մարդու և կենդանիների օրգանիզմում առաջացնում են մի շարք հիվանդություններ։

Պատերազմի փուլեր

Հարյուրամյա պատերազմ կռվել է ֆրանսիական հողի վրա: Հաշվի առնելով հակամարտության երկարատև ժամանակը, այն կարելի է բաժանել տարբեր փուլերի, որոնք բնութագրվում են ավելի շատ անգլիական, քան ֆրանսիական հաղթանակներով:

Պատերազմի վերջին փուլը, հաշվի առնելով 1420-ից սկսած ժամանակահատվածը, համապատասխանում է գյուղացու դերին Joոանա Դ’արկ հյուսիսում բրիտանական գործողություններից Վալուազների ընտանիքը պաշտպանող զորքերի գլխավորությամբ: Joոան Արքի հաջողությունները խրախուսեցին ֆրանսիացիներին, ուժեղ միաբանության զգացում առաջացրին ուժեղ կրոնական շերտերով և հաստատեցին Վալուաս ընտանիքի հզորությունը: Joոան Արկից ասաց, որ ձայներ է լսում Սան Միգելից, Սանտա Կատարինայից և Սանտա Մարգարիդայից, որպեսզի նա կարողանա հանդես գալ քարոզարշավներում ՝ առաջնորդելով տղամարդկանց Ֆրանսիայի բարօրության համար:

Նրան ձերբակալեցին Անգլիայի հետ տնտեսապես կապված բուրգունդցիները, ովքեր նրան հանձնեցին անգլիացիների կողմից վերահսկվող Սուրբ ինկվիզիցիային: Նա սպանվեց ցցի վրա 1431 թվականի մայիսի 30-ին, 19 տարեկան:

Եզրակացություն

Տարբեր ռազմական արշավներից զերծ պահելու հիմնարար բանը ոչ թե Joոան Արկի ազատազրկումն է և մահապատժի ենթարկվելը բրիտանացիների կողմից հերետիկոս համարվելու համար, այլ ազգային բանակներ երկու կողմերից էլ (ֆրանսերեն և անգլերեն) ՝ արքայական արքունիքներին տրվող ավելի մեծ ուժ և տնտեսությանը խթանող միջոց ՝ արքայական իշխանության կողմից առևտրի և արդյունաբերության աջակցությամբ։

Բազմանդամի վերլուծումը արտադրիչների

1) Երկանդամը վերլուծեք արտադրիչների.

ա) x²+2x=xx+2x=x(x+2)

բ) 4x²+2= 2(2x²+1)

գ) 4-8x²=4(1-2x²)

դ) 4+6x³=2(2+3x³)

ե) 14x²-7x⁴=7(2x²-1x⁴)

զ) -3+12x=3(-1+4x)

2) Ընդհանուր արտադրիչը դուրս բերեք փակագծերից.

ա) am-ank=a(m-nk)

բ) p²q³-p³q=p²q(q²-p)

գ) x²y²z³-xy³z²+x⁴y³z⁵=xy²z³(x²y-xyz+x⁴yz³)

դ) 6p⁴q³-4q³p-2pq=2pq(3p³q²-2q²-1)

ե) 3x²-8x⁴-12x=x(3x-8x³-12)

զ) a²-4a+8a³=a(a-4-8a²)

5a+a²+7a=a(5+a+7)
7a²+a+5a+7a+ac=a(7a+5+7+c)

ac+a²+7a²+5a+acb+8a=a(c+a+7a+5+cb+8)

acb+5a²+acb+7a²+8a+9a+ac=a(cb+5a+cb+7a+8+9+c)

ca+4c+c²-6ac=c(a+4+c-6a)

4a²+2a²+6a+8a=2a(2a+1a+3+4)

cba+4c+24ca²=c(ba+4+24a²)

a²+5a+7a²+8a-2a+a²=a(a+5+7a+8+2+a)

5ca²+7ac+a²c³=ac(5a+7+a+c²)

6a²c³+4ac=ac(6ac²+4)

2a²+24a²+6a²=2a(1a+12a+4a)

2a²b+12ab+6a²bc=2ab(a+6+3ac)

abc+a²b+a²bc=ab(c+ac)
a⁴+5ab+7a+6a⁴=a(a³+5b+7+6a³)

3) Բազմանդամը վերլուծեք արտադրիչների.

ա) 16a²bc³-12ac³+28b²c²-8abc⁵=4c²(4a²-bc-3ac+7b²-2abc³)

բ) 12x²yz+18xy³z²-27x⁵z⁶-24xy⁴z⁴=3xz(4xy+6y³z-9x⁴z⁵-8y⁴z³

4) Երեք դասարաններում կա 116 աշակերտ: Առաջին դասարանում 4 աշակերտ ավելի կա, քան երկրորդում և 3 աշակերտ պակաս՝ քան երրորդում: Քանի աշակերտ կա երրորդ դասարանում:

Լրացուցիչ առաջա

5) Արտահայտությունը ներկայացրեք արտադրյալի տեսքով.

ա) (a+b)a+(a+b)c=(a+b)(….)

բ) (a+b)x-(a+b)y=(a+b)(….)

գ) 2x(a+b)+(a+b)=(a+b)(….)

դ) (a+b)3x-2y(a+b)=(a+b)(….):

6) C և D տառերի փոխարեն ընտրեք այնպիսի միանդամներ, որ տեղի ունենա հավասարությունը.

ա) 3a²b-9a³b⁵=C(1-3ab⁴)

բ) 14m³x²+21m⁵x⁴=C(2+3m²x²)

գ) 6x²y³-D=3x²y(C-5x⁴y³)

դ) 4m³n²+C=D(2m²+3n⁴):

7) Ճանապարհով ընթանում են երկու ավտոմեքենա՝ նույն արագությամբ: Եթե առաջինն արագությունը մեծացնի 10 կմ/ժ-ով, իսկ երկրորդը փոքրացնի 10 կմ/ժ-ով, ապա առաջինը վեց ժամում կանցնի այնքան ճանապարհ, որքան երկրորդը 8 ժամում: Ի՞նչ արագությամբ են ընթանում ավտոմեքենաները:

Խոհանոցի Ժամացույցը

Այս պատմության ասելիքն այն է, որ գնահատում ենք մեր ունեցածը այն կորցնելուց հետո միայն։ Չնկատելով ներկան՝ անընդհատ երազում ենք ապագայի մասին։ Իսկ ապագան անորոշ է։ Այն կարող է նույնիսկ չլինել։ Դրա համար պետք է ապրել օրով՝ վայելելով դրա ամեն ժամն ու պահը։

Քիմիա․ Մոլեկուլ

Պատասխանել հարցերին

Սահմանե՛ք քիմիական բանաձև հասկացությունը։
Քիմիական բանաձևը նյութի բաղադրության պայմանական գրառումն է քիմիական տարրերի նշաններով և ինդեքսներով։
Ի՞նչ է ինդեքսը,և ե՞րբ է այն օգտագործվում։
Թիվը, որը բանաձևում գրվում է քիմիական նշանից ներքև և աջ, անվանվում է ինդեքս։
Ի՞նչ տեղեկություն է 《հաղորդում》քիմիական բանաձևը նյութի վերաբերյալ։
Քիմիական բանաձևը ցույց է տալիս․
Ա․ Նյութի անվանումը,
Բ․ այդ նյութի մեկ մոլեկուլը
Գ․ Նյութի որակական բաղադրությունը․ Ո՞ր տորերի ատոմներից է կազմված տվյալ նյութը
Դ․ նյութի քանակական բաղադրությունը․ ի՞նչ զանգվածային հարաբերությամբ են տարրերը միացած։
Լրացրե՛ք բաց թողած բառը, մոլեկուլը նյութի այն ամենափոքր մասնիկն է,որը պահպանում է տվյալ նյութի հիմնական քիմիական հատկությունները։
Կարդացե՛ք քիմիական բանաձևերն ու շարադրե՛ք դրանցից ստացված տեղեկությունները.
ա) CuO- պղինձ, թթվածին
բ)NaOH- նատրիում, թթվածին, ջրածին
գ) LIH- լիթիում, ջրածին
դ)SiO2- սիլիցիում, 2 թթվածին
Գրե՛ք նյութերի քիմիական բանաձևերը ,եթե հայտնի է , որ դրաց բաղադրության մեջ առկա են.

ա) կալիումի երկու ատոմ և ծծմբի մեկ ատոմ
K2sS
բ)ածխածնի ու թթվածնի մեկական ատոմ։
CO

Գործնական քերականություն

Ընդգծված բառակապակցությունները մեկական բառերով փոխարինի՛ր:

Վանա լճի մոտ շրջանում ընկած Ռշտունյաց լեռները հայտնի էին պղնձի, կապարի, երկաթի հանք ունեցող վայրերով, որոնք բազմաթիվ անգամներ հիշատակվել են հայկական ձեռքով գրված գրքերում: Բրոնզի ու երկաթի դարերի շրջաններից սկսած՝ հայկական լեռնոտ աշխարհում արդյունահանվում ու ձուլվում էին տարբեր մետաղներ, որը պատճառ էր դառնում, որհանվող նյութերի անունները դառնային տեղերի անուններ:

Հետագայում հնէաբանությամբ զբաղվող գիտնականներն ու երկրաբանությամբ զբաղվողները այդ անվանումների միջոցով հայտնաբերում էին լեռներում գտնվող լքված փորված տեղեր ու մետաղ ձուլելու տեղեր:

մոտ շրջանում— շրջակայքում
հանք ունեցող վայրերով-հանքավայրերով
բազմաթիվ անգամներ— բազմիցս
ձեռքով գրված գրքերում— ձեռագրերում
դարերի շրջաններից— դարաշրջաններից
լեռնոտ աշխարհում -լեռնաշխարհում
հնէաբանությամբ զբաղվող գիտնականներն— հնեաբանները
երկրաբանությամբ զբաղվողները— երկրաբանները
փորված տեղեր— փորվածք
մետաղ ձուլելու տեղեր— մետաղաձուլարան։

Տրված բարդ բառերի իմաստներն արտահայտի՛ր բառակապակցություններով:

Գահընկեց- գահից ընկած, գահից զրկված
իշխանազուն- իշխանական տոհմից
արյունարբու- արյուն խմող
արքայանիստ- արքայի նստելու վայր
դյուրաբեկ- հեշտ բեկվող
գավաթակից- գավաթին կից
դրկից- հրևան