193.Ընդգծված դերանունները դարձրո՛ւ բայեր:
Օրինակ՝
Քայլող աղջիկ- աղջիկ, որը քայլում է:
Հեռացած ձմեռ-ձմեռը, որ հեռացել է:
Ա. Սլացող մեքենա,արևի շուրջը պտտվող մեքենա, թունելից դուրս եկող գնացք, պատրաստակամորեն հորը մտնող երեխա, փոշու ու մրի մեջ աշխատող մարդիկ:
Ա. մեքենա , որը սլանում է ,արևի շուրջը մեքենա, որը պտտվում է, գնացք,որը դուրս է գալիս թունելից, երեխա, որը պատրաստակամորեն հորն է մտնում, Մարդիկ, որոնք աշխատում են փոշու ու մրի մեջ։
Բ.Ընկած գրիչ, մոռացված երգ, թիթեռի հետևից ընկած երեխա, արձակված ու կախված վարագույր, լուծված խնդիր, գիշերվա անձրևից խոնացացած օդ:
Բ.Գրիչ, որը ընկել է, երգ, որը մոռացվել է, երեխա, որը ընկել է թիթեռի հետևից, վարագույր որը կախվել և արձակվել է, խնդիր, որը լուծվել է, օդ, որը խոնավացել է գիշերվա անձրևից։
194.Կետերը փոխարինի՛ր ապրել բայից կազմված դերբայներով (ապրելիս, ապրող, ապրած, ապրել):
Նրա ապրած երկար ու ձիգ տարիների մասին ընդամենը մի երկու նախադասութ յան կարելի է պատմել:
Գետափին՝ զով ծառերի ստվերում ապրելիս հիշում էր իր անապատը, խանձված ավազը:
Կարտոֆիլի արտում ապրող բզեզն արագ բազմանում ու շարժվում է առաջ՝ նոր տարածությունները գրավելու:
Ուզում էր քաղաքից դուրս ու մենակ՝ ապրել հեռու մի դաշտում:
- Կետերը փոխարինի՛ր ապրել բայի դիմավոր ձևերով:
Քանի՛ տարի ապրում ես մեր երկրում ու չգիտե՞ս մեր օրենքները:
Եթե մի երկու ամիս էլ ապրեք այս խոնավ ու անարև երկրում, բոլորովին կմորանա՞ք մեր գյուղը:
Մի քանի օր այստեղ ապրի ու կտեսնի, թե ի՞նչ դժվար է օրվա հոգսը հոգալը:
Այստեղ ապրում եմ ուրիշ ելք չունեմ:
Դու երկար ապրել ես այս աշխարհում ու շատ բան ես տեսել, ինձ մի խորհուրդ տո՛ւր:
196.Տրված բայերը բաժանի՛ր երկու խմբի՝դիմավոր բայերի և դերբայների:
Փակել է, մտնել, փակած, մտար, փակում եմ, մտնում է, փակեցիր,մտած, փակի՛ր, մտնեիր, փակելիս, մտնելիս, կփակենք, մտի՛ր, պիտի փակեք, մտել էինք, փակել էիր, պիտի մտնի:
Դիմավոր բայեր
Փակել է
Մտար
Փակում եմ
Մտնում է
Փակեցիր
Փակիր
Մտնեիր
Կփակենք
Մտիր
Պիտի փակենք
Մտել էինք
Պիտի մտնի
Դերբայներ
Մտնել
Փակած
Մտած
Փակելիս
Մտնելիս
197.Տրված նախադասություններն այնպես փոխի՛ր ժ,որ դիմավոր բայը դառնա համակատար դերբայ(իս վրջավորությամբ:)
Օրինակ
Երբ կենդանիների պահպանության խնդիրն էին լուծում, բազում դժվարությունների հանդիպեցին:-Կենդանիների պահպանության խնդիրը լուծելիս բազում դժվարությունների հանդիպեցին:
Երբ գետափին զբոսնում էր, հանկարծ շների հալածվող մի եղջերու տեսավ:
Գետափին զբոսնելիս հանկարծ շների հալածվող մի եղջերու տեսավ։
Երբ երկրորդ խողովակաշարն էին կառուցում, պարզեցին, որ դա էլ բավարար չի լինելու:
Երկրորդ խողովակաշարը կառուցելիս պարզեցին, որ դա էլ բավարար չի լինելու։
Երբ գետակն անցնում էր, որս անող մի գայլաձուկ տեսավ:
Գետական անցնելիս որս անող մի գայլաձուկ տեսավ։
Երբ լսում էր ընկերոջ պատմությունը, փորձում էր պատկերացնել, թե ինքն ի՞նչ կաներ այդ պայմաններում:
Լսելիս ընկերոջ պատմությունը փորձում էր պատկերացնել, թե ինքն ի՞նչ կաներ այդ պայմաններում։
Երբ ինչ-որ բան կամ ինչ-որ մեկին գնահատում ես, կտրուկ ու ծայրահեղ մի՛ լինիր:
Ինչ-որ բան կամ ինչ-որ մեկին գնահատելիս կտրուկ ու ծայրահեղ մի՛ լինիրա։
Երբ փորձում էր ըմդամենը մի փոքր սխալ էր արել.ու ոչինչ չէր ստացվել:
Փորձելիս ընդամենը մի փոքր սխալ էր արել ու ոչինչ չէր ստացվել։
198.Տրված բայերից համակատար դերբայներ ստացի՛ր և դրանցով նախադասություններ կազմի՛ր:
Չափել- չափելիս
Դերձակը կտորը չափելիս հասկացավ, որ կտորը պակասում է։
շարժվել- շարժվելիս
Ծառի ճշուղերը քամուց շարժվելիս թեթև շրշյուն էին արձակում։
կապել- կապելիս
Ծաղկեփնջի ժապավենը կապելիս վարդի փուշը ձեռքը ծակեց։
մտնել-մտնելից
Դասասենյան մտնելիս ուսուցիչը անմիջապես նկատեց նորեկին։
տեսնել-տեսնելիս
Ընկերներին տեսնելին վազեց նրանց մոտ։
199.Տրված անորոշ դերբայների բացառական և գործիական հոլովներով(ուց, ով վերջավորությամբ ձևերով) նախադասություններ կազմի՛ր:
Լսել-լսելուց, լսելով
Հոգնել եմ հիմարություններ լսելուց։
Երաժշտություն լսելով քայլում էր։
բարձրանալ- բարձրանալուց, բարձրանալով
Սար բարձրանալուց հաճելի բան չկա
Աստիճանները բարձրանալով հասավ վերջին հարկ
հեռանալ- հեռանալուց, հեռանալով
Հայրենիքից հեռանալուց դժվարին բան չկա։
Հայրենիքից հեռանալով չենք նպաստի երկրի զարգացմանը։
200.Կետերի փոխարեն պահանջված ձևերով գրի՛ր փակագծում դրված բայերը:
Երգելիս ձայնը գլուխն էրգցում:(երգել- ե՞րբ)
Ձիու սիրտը պայթել էր քոտակի համար վախենալուց:(վախենալ-ինչի՞ց)
Թեյը տանելիսթափեց:(տանել-ե՞րբ)
Կենսախինդ մարդիկ վախենում են լուրջ կամ տխուր կամ ծանր երևալուց:(երևալ-ինչի՞ց)
Ու Մոսկվա գնալուցառաջ մի երկու օրով ման է գալիս հարզատ վայրերում:(գնալ-ինչի՞ց)
Մեղր լցնելիս մի կաթիլ գետին թափեց: (լցնել-ե՞րբ)
Կարինե Դադոյանի Ուսումնական Բլոգ 